Telefonda en sık duyduğumuz cümle şu: "Dükkânın ismine patent almak istiyorum." Çoğu zaman karşımızdaki kişinin elinde bir buluş yok; bir kafe, bir kuaför, bir giyim markası ya da yeni kurulmuş bir şirket var. Korumak istediği şey işletmesinin adı ve logosu.
Bu yüzden önce şunu netleştirelim: Esnaf arasında "isim patenti" ya da "marka patenti" denen belgenin resmi adı marka tescil belgesidir ve TÜRKPATENT'e marka başvurusu yapılarak alınır. Gerçek anlamda patent ise yeni bir buluş, makine ya da üretim yöntemi için verilir. İkisi farklı başvurulardır; süreleri de ücretleri de farklıdır.
Kısa cevap: İşletme adınızı veya logonuzu koruyacaksanız önce ismi ücretsiz marka sorgulama ile kontrol edin, uygunsa marka tescil başvurusu yapın. Başvuru aynı gün kuruma ulaşır, markanız başvuru tarihinden itibaren korunmaya başlar ve itiraz gelmezse tescil belgesi 6-8 ay içinde çıkar.
| Korumak istediğiniz | Yapılacak başvuru | Koruma süresi |
|---|---|---|
| İşletme adı, ürün adı, logo | Marka tescili (halk arasında isim patenti) | 10 yıl, her 10 yılda yenilenir |
| Yeni bir buluş, makine, üretim yöntemi | Patent | 20 yıl, uzatılamaz |
| Daha basit bir teknik yenilik | Faydalı model | 10 yıl |
| Ürünün şekli, görünüşü, ambalajı | Endüstriyel tasarım tescili | 5'er yıllık dönemlerle 25 yıla kadar |
Bize gelen talepleri sayarsak, "patent" diye başlayan görüşmelerin büyük çoğunluğu tablonun ilk satırında bitiyor.
İsim patenti almak için izlenen yol beş adımdan oluşur:
Marka tescilinde ücreti belirleyen şey seçtiğiniz sınıf sayısıdır. Ücret iki aşamada ödenir: başvuru sırasında ve ilan süresi bittikten sonra tescil aşamasında. Güncel tutarları ve resmi harçların dahil olup olmadığını marka tescil ücreti sayfamızda tek tabloda görebilirsiniz.
Buluş patentinde ise maliyet buluşun karmaşıklığına, araştırma ve inceleme raporlarına ve yıllık ödenen koruma ücretlerine göre değişir. Marka tescilinden belirgin şekilde daha yüksektir.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre bir buluşa patent verilmesi için üç şart birlikte aranır: buluş yeni olmalı, bilinen tekniğin basit bir devamı sayılmamalı (buluş basamağı) ve sanayide uygulanabilir olmalıdır. Bir fikir, iş modeli ya da tek başına yazılım bu şartları karşılamaz.
Başvuruda buluşun teknik tarifnamesi, koruma kapsamını belirleyen istemler ve gerekiyorsa çizimler hazırlanır. Kurum önce araştırma, sonra inceleme raporu düzenler; süreç çoğu zaman birkaç yıl sürer. Yeniliğiniz daha basit bir teknik çözümse, daha kısa sürede sonuçlanan faydalı model başvurusu daha uygun olabilir.
Bir de şunu bilin: Buluşunuzu başvurudan önce sosyal medyada paylaşmak, fuarda sergilemek ya da satmak yenilik şartını ortadan kaldırabilir. Başvuru yapılana kadar ayrıntıları kendinize saklayın.
Evet. "İsim patenti", "isim hakkı" ve "marka patenti" halk arasında kullanılan adlardır; resmi işlem TÜRKPATENT'e yapılan marka tescil başvurusudur. Konuyu isim hakkı nasıl alınır sayfamızda ayrıca anlattık.
Başvuru aynı gün yapılabilir ve koruma başvuru tarihinden başlar. İtiraz gelmezse tescil belgesi genellikle 6-8 ay içinde çıkar.
Marka, patent, faydalı model ve tasarım başvurularının hepsi Ankara'daki Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) yapılır. Başvuru için Ankara'ya gitmeniz gerekmez; işlem tamamen online yürür ve Türkiye'nin her yerinden yapılabilir.
Evet, TÜRKPATENT'in e-Devlet üzerinden çalışan sistemiyle kendiniz başvurabilirsiniz. Marka başvurularında en sık hata yanlış sınıf seçimi ve benzer markanın gözden kaçmasıdır; patent başvurularında ise istemlerin dar ya da hatalı yazılmasıdır. Bu hatalar çoğu zaman başvuru reddedildiğinde fark edilir.
Başvuru tarihinden itibaren 10 yıl geçerlidir. Her 10 yılda bir yenileme yapılarak süresiz kullanılabilir. Buluş patenti ise 20 yıl korunur ve uzatılamaz.
Marka tescili tüm Türkiye'de geçerlidir ve öncelik ilk başvurana aittir. Aynı ismi başka bir şehirde kullanan biri sizden önce başvurursa, sizin kendi şehrinizdeki kullanımınız da risk altına girer.
Kaynaklar: 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu; Türk Patent ve Marka Kurumu (turkpatent.gov.tr). Bu yazı, Markanow Patent'in TÜRKPATENT nezdinde kayıtlı marka vekili tarafından hazırlanmıştır.